Boortunnel Rotterdamsebaan

De Rotterdamsebaan krijgt een boortunnel. Dat is, zoals de naam doet vermoeden, een tunnel die geboord wordt. De keuze hiervoor komt vooral door de goede ervaringen met het boren van de Hubertustunnel in Den Haag. Ook heeft boren als voordeel dat er minder lawaai en stof is dan wanneer een tunnel van bovenaf wordt gegraven.

De boortunnel van de Rotterdamsebaan heeft de volgende kenmerken:

• het gesloten gedeelte is 1600 meter lang
• het belangrijkste deel van de tunnel is de boortunnel van ongeveer 1200 meter
• aan beide kanten komt nog een 200 m lange ‘gewone’ rechthoekige tunnel
• de boortunnel bestaat uit 2 buizen van ongeveer 10 meter doorsnede
• de buizen liggen op 5 meter afstand van elkaar
• de buizen worden om de 250 meter met elkaar verbonden
• de tunnel is ongeveer 30 meter breed
• het verkeer krijgt een doorrijhoogte van 4,70 m en breedte van 8,35 m
• het diepste punt van de tunnel komt op ongeveer 29 m onder de grond

Een boortunnel bestaat uit:

• Een 'startschacht': de bouwput waarin de tunnelboormachine wordt opgebouwd en het boren begint. Deze startschacht wordt ongeveer 30 bij 30 meter breed en zo'n 16 meter diep. De schacht wordt gebouwd met diepwanden en damwanden.
• Een 'ontvangstschacht': de bouwput waar de machine aankomt.
• Het geboorde deel: 2 ronde tunnelbuizen met een binnendoorsnede van 10 meter. De wand bestaat uit betonnen elementen die een ring vormen.
• Aansluitend op de schachten wordt een rechthoekige tunnel gemaakt die aansluit op de beide ronde buizen. De tunnel bestaat uit damwanden, betonnen vloer met trekpalen, een betonnen dak met betonnen wanden. Tussen de rijbanen wordt een vluchtgang gemaakt.
• De uitritten worden met damwanden, trekpalen en betonnen wanden gemaakt.
• Boven de weg komen ventilatoren, verlichting en informatieborden.
• De wanden van de tunnel worden voorzien van blusmiddelen en communicatieapparatuur.

Bouwhinder

Bij de start- en ontvangstschacht zijn de werkzaamheden te zien en te horen. De hinder die ontstaat wordt vooral veroorzaakt doordat de damwanden in de grond worden getrild. Het trillen gaat in fasen van enkele weken. Het bouwen van de schachten duurt ongeveer 1,5 jaar.

De boring begint in de Vlietzone en eindigt in de Binckhorst. De machine boort elke dag circa 7 à 15 meter. De aan- en afvoerstromen van de bouwmaterialen gebeurt via de aan te leggen bouwweg in de Vlietzone-Zuid. Hier zullen ook de bouw- en grondterreinen komen. De gemeente probeert de overlast door de bouw zoveel mogelijk te beperken.

Vinger aan de pols

Om de risico’s zoveel mogelijk te verkleinen is een ‘monitorsysteem’ ontwikkeld. Dit betekent dat er tijdens het boren continu gecontroleerd wordt of er verzakkingen ontstaan. Voordat er geboord wordt, wordt een nul-meting gedaan. Dit houdt in dat het gehele gebied waarin de tunnel komt te liggen in een aantal maanden om de vier uur wordt gemeten. Op die manier wordt de natuurlijke beweging en de gebouwen in beeld gebracht. Het meten gebeurt ook tijdens het boren. De gegevens zijn dan direct beschikbaar. Op die manier kan direct worden ingegrepen als dat nodig is.

De risico’s

De grootste risico’s van het boren van de tunnel zijn: verzakkingen, trillingen en het bezwijken van bevroren grond. Om deze risico’s zoveel mogelijk te verkleinen zijn er strenge eisen gesteld. De gemeente Den Haag heeft goede ervaringen met het maken van geboorde tunnels. Het meest recente voorbeeld is de Hubertustunnel die ook geboord is. In dat gebied was de verzakking minimaal. Gebouwen in dat gebied hebben geen schade opgelopen.

Trillingen vormen geen risico bij een boortunnel. De gemeten trillingen in de gebouwen boven de Hubertustunnel bleven ruim binnen de gestelde normen. Daardoor hebben de gebouwen geen trilschade opgelopen. Omdat de tunnel van de Rotterdamsebaan veel dieper komt te liggen worden er helemaal geen trillingen verwacht.