Uw zoekopdracht

De Acte van Redemptie in jaartallen

Gepubliceerd: 
16 december 2010
Laatste wijziging: 
25 augustus 2014

Dit verhaal vertelt over de geschiedenis van de Acte van Redemptie en over de vele malen dat de akte het Haagse Bos, de Koekamp en het Malieveld al heeft beschermd.


De Acte van Redemptie in jaartallen

  • 1576: Uitvaardiging van de Acte van Redemptie, eerste redding van Haagse Bos, Koekamp en Malieveld.
  • 1812: Nederland is ingelijfd bij het Franse koninkrijk. De prefect wil jaarlijks een-tiende deel van het Haagse Bos omhakken, waardoor het bos snel zou zijn gedecimeerd en daarna de grond verkopen. Het bestuur van Den Haag beroept zich op de Acte van Redemptie. De prefect erkent de geldigheid van de akte, maar wil dat Den Haag het onderhoud van het bos overneemt. De omwenteling van 1813 houdt verdere ontwikkelingen tegen.
  • 1830: Ingezetenen van Den Haag herinneren Domeinen aan de Acte van Redemptie, toen er    plannen waren om gezonde iepen in het Haagse Bos te vellen. Koning Willem I besluit een commissie in te stellen, waaraan het beheer van het Haagse Bos wordt opgedragen. In deze commissie had onder meer de burgemeester van Den Haag of een gemeenteraadslid zitting. Deze commissie is op 3 maart 1850 opgeheven.
  • 1861: Volgens het oordeel van de Haagse gemeenteraad laat het onderhoud van het Haagse Bos veel te wensen over. Onder verwijzing naar de Acte van Redemptie is in een verzoekschrift aan koning Willem III op verbetering van het onderhoud aangedrongen.
  • 1904: De Carnegiestichting wil het Vredespaleis op het Malieveld of de Koekamp bouwen. In verband net de Acte van Redemptie acht Johannes de Marez Oyens, minister van Waterstaat, Handel en Nijverheid, zich verplicht medewerking te vragen aan de    Haagse gemeenteraad voor de uitvoering van de bouw van het Vredespaleis op deze plaats. De gemeenteraad weigert evenwel deze medewerking te verlenen.
  • 1915: De regering wil door het Haagse bos een grote verkeersweg leggen. De gemeenteraad van Den Haag maakt hiertegen bezwaar met beroep op de Acte van Redemptie. 1924: In de Tweede Kamer wordt het voorstel gedaan om - indien dit in overeenstemming zou zijn met de Acte van Redemptie - het Haagse Bos in zijn geheel, of enkel het beheer, aan Den Haag over te dragen.
  • 1924: Minister-president Charles Ruys de Beerenbrouck verklaart in de Tweede kamer dat de Acte van Redemptie uit 1576 de Staat verplicht het Haagse bos aan te houden en te onderhouden, en dat de Staat die verplichting getrouwelijk heeft nageleefd. De minister-president betwijfelt of Den Haag bereid zou zijn zonder schadeloosstelling het Haagse Bos in eigendom of beheer over te nemen.
  • 1933: Dr. H.E. van Gelder, directeur van het Haags Gemeentemuseum, herinnert aan het belang van de Acte van Redemptie en stelt voor dat Den Haag van 16 april 1576 een herdenkingsdag maakt.

  • 1942: De Duitse bezetter wil een deel van het Haagse Bos kappen voor de bouw van bunkers en de plaatsing van V-2-raketten. Hiertegen protesteren Haagse burgers met een beroep op de Acte van Redemptie. De Haagse NSB-burgemeester Westra weigert het     protest van de burgerij te ondersteunen. Rijkscommissaris Seyss-Inquart schuift de Acte van Redemptie ter zijde. Een deel van het Haagse bos wordt gekapt. Het Haagse Bos overleeft de Tweede Wereldoorlog zwaar gehavend.

  • 1947: Acte van Redemptie doorkruist de plannen tot de bouw van een nieuw regeringscentrum in het - door de Tweede wereldoorlog - gehavende Haagse Bos.

  • 1953: De regering wil overheidsgebouwen plaatsen rondom het Malieveld en in het Haagse Bos. De akte speelt in de discussie een belangrijke rol.
  • 1956: De Haagse bevolking doet met succes een beroep op de akte om de bouw van een parkeergarage onder de Koekamp te voorkomen.
  • 1963: De Historische Vereniging Die Haghe wendt zich tot de gemeenteraad en doet met succes een beroep op de akte om de bouw van een bovengrondse parkeerplaats op het Malieveld en de Koekamp tegen te houden.
  • 1973: De Haagse Gemeenteraad debateert over de Koekamplus, een tramviaduct door de Koekamp. Raadslid Pellinkhof doet een beroep op de Acte van de Redemptie om de Koekamp te beschermen. Ook inwoners van Den Haag protesteren tegen de aanleg met een beroep op de Acte van Redemptie. Het Malieveld en de Koekamp krijgen de status ‘beschermd stadsgezicht’. De aanleg van de zogenaamde Koekamplus wordt door acties uit de burgerij voorkomen.
  • 1973: Verzoekschrift aan de gemeenteraad van de Wijkcommissie Opbouwwerk Willemspark/Archipelbuurt waarin met een beroep op de Acte van Redemptie wordt geprotesteerd tegen de plannen tot de aanleg van een groot verkeersplein voor het Centraal Station, woningbouw in het Haagse Bos of de aanleg van een nieuwe snelweg door het Haagse Bos.
  • 1992: Bij de plannen tot de verbetering van de verkeersstromen rond het Centraal Station wordt in het programma van Eisen de Acte van Redemptie meegenomen.
  • 1998: Gemeenteraadsleden benadrukken dat bij de plannen tot de aanleg van de Koekamptunnel rekening moet worden gehouden met de Acte van de Redemptie. De Koekamp moet groen en open blijven.
  • 2006: Burgemeester Deetman van Den Haag doet het voorstel het Nationaal Historisch Museum op het Malieveld te bouwen. Dit plan kan vanwege de Acte van Redemptie niet verder worden ontwikkeld.
  • 2010: De regering wil bezuinigen en adviseert Staatsbosbeheer het Haagse Bos, de Koekamp en het Malieveld te verkopen. De verkoop wordt bemoeilijkt door de Acte van Redemptie uit 1576.

Zie ook

Gepubliceerd: 
16 december 2010
Laatste wijziging: 
25 augustus 2014

U verlaat DenHaag.nl. Wilt u doorgaan?