Stadsnatuur beschermen en versterken

Natuur in de stad is kwetsbaar. Daarom wil de gemeente de Haagse natuur beschermen en versterken. Want een stad met veel verschillende planten en dieren is een gezonde en aantrekkelijke stad. Lees hoe de gemeente de Haagse natuur beschermt en versterkt.

Verbinden en beheren van groengebieden

Er zijn 10 ecologische verbindingszones in Den Haag. De Haagse groengebieden zijn op deze manier met elkaar en het buitengebied verbonden. Het groen krijgt hier de ruimte om zoveel mogelijk natuurlijk te groeien. Via de ecologische verbindingszones verplaatsen planten en dieren zich van het ene naar het andere gebied.

De gemeente beheert de verbindingszones zoveel mogelijk op een natuurlijke manier. Dit houdt onder andere in dat de gemeente de bomen in fasen uitdunt zodat er bomen van verschillende leeftijden staan. Hierdoor valt er genoeg licht op de bodem en kunnen struiken zich goed ontwikkelen. Ook laat de gemeente de natuur meer zijn gang gaan in deze gebieden. Wild en groeiende bloemen en planten krijgen zo meer ruimte. Op deze plekken wordt ook minder gemaaid dan op andere plekken in de stad.

Obstakels weghalen voor dieren

De stad, het verkeer en de mensen hebben een grote invloed op het functioneren van ecologische zones. Een (auto)weg die een ecologische zone doorkruist, is gevaarlijk voor lopende en kruipende dieren zoals padden, egels, wezels en vossen. Vaak is dat op te lossen met kleine aanpassingen, zoals:

  • Faunatunneltjes onder een weg door: er liggen bijvoorbeeld tunneltjes onder de Lozerlaan en Loevesteinlaan. Dieren zoals de gewone pad, egel, hermelijn, wezel en de kleine watersalamander maken hier graag gebruik van.
  • Looprichels onder bruggen: kleine zoogdieren zoals egels kunnen zo veilig oversteken. Bijvoorbeeld op de kruising van de Laak met de Rijswijkseweg.
  • Ecoducten: dit zijn verbindingen voor dieren over drukke verkeerswegen. Er ligt bijvoorbeeld een ecoduct over de Landscheidingsweg. Ook is er de faunapassage bij het Haagse Bos. Dankzij deze brug steken eekhoorns makkelijker over van het Haagse Bos naar Clingendael en Meijendel. Zo wordt hun leefgebied vergroot, de inteelt verkleind en blijft de eekhoornpopulatie gezond. Inmiddels hebben boommarters de brug ook gevonden.
Eekhoornpassage
Eekhoornpassage

De Haagse huismus helpen

Vroeger was de huismus een vogel die je in iedere achtertuin tegenkwam. Nu dreigen huismussen te verdwijnen uit de stad omdat er weinig plekken zijn waar ze hun nest kunnen maken. De gemeente werkt samen met Duurzaam Den Haag en de Haagse Vogelbescherming om te zorgen voor meer ‘huismusvriendelijke’ plekken. Zo zijn de Haagse Stadsboerderijen huismusvriendelijk ingericht. Om te helpen hebben actieve bewonersgroepen mussennestkasten in hun omgeving opgehangen.

Ook natuurinclusief bouwen is goed voor de huismussen. Bij deze manier van bouwen houden ontwikkelaars rekening met beschermde diersoorten en de hoeveelheid groen op, aan en rondom gebouwen. De gemeente moedigt deze manier van bouwen aan.

Muurplanten laten groeien in kademuren

Veel van de kades in het centrum zijn verouderd en onveilig. Daarom gaat de gemeente de kademuren vervangen. De houten funderingspalen worden vervangen door stalen damwanden. Hierdoor komt er nauwelijks meer vocht in de kademuur en zijn muurplanten hun voedingsbodem kwijt. De gemeente wil de groeimogelijkheden voor deze muurplanten graag behouden. Want muurplanten trekken insecten aan en die zijn weer voedsel voor bijvoorbeeld vogels en vleermuizen die jagen boven de grachten. De gemeente maakt de nieuwe kademuren muurplantvriendelijk. Achter het metselwerk van de kademuren zorgt een speciale voorziening voor extra vocht, zodat muurplanten hier weer kunnen gaan groeien.

Verlichting met oog voor de natuur

Eind 2017 stelde de gemeenteraad voor het eerst een ‘Lichtvisie’ vast voor de stad. Hierin staat op hoofdlijnen hoe de gemeente de openbare plekken in de stad wil verlichten. Stadsverlichting draagt bij aan (een gevoel van) veiligheid, maar voor sommige nachtdieren zoals vleermuizen is kunstlicht ongewenst. Vleermuizen leven en jagen ’s nachts en kunstlicht kan hun gedrag verstoren. In de Lichtvisie is een richtlijn ‘Licht op de Natuur’ opgenomen. Hierin staat dat er in de Haagse natuur alleen openbare verlichting komt waar dat echt nodig is. Als er licht moet zijn voor bijvoorbeeld de veiligheid, dan wordt het zo toegepast dat dieren er zo min mogelijk last van hebben.

Stadsnatuur in de Laakzone
Stadsnatuur in de Laakzone

Beschermen van het Haagse water

De Haagse sloten, grachten en vijvers maken onderdeel uit het ecosysteem in de stad. De gemeente voert verschillende projecten uit om de kwaliteit van het water te verbeteren zodat meer planten en dieren hier kunnen leven. Zo wordt er regelmatig kroos weggehaald in een flink aantal sloten in Den Haag om het waterleven weer terug te brengen.

Bekijk de video over kroos weghalen in de Haagse sloten (YouTube-kanaal van de gemeente)
Bekijk de video over vismonitoring in de Haagse beek (YouTube-kanaal van de gemeente)

Meer over de Haagse natuur

Stadsecoloog Martin van den Hoorn schrijft iedere maand een blog over de bijzondere Haagse natuur op hethaagsegroen.nl. Hier leest u alles over het groen in Den Haag en de Haagse stadsnatuur. Hoe houden we het groen, hoe krijgen we het groener en wat kunt u zelf doen?

Zie ook

Gepubliceerd: 23 september 2019Laatste wijziging: 25 september 2019