Ik ben Lievnath en dit is mijn verhaal
Iedereen in Den Haag is anders, maar moet zichzelf kunnen zijn en mee kunnen doen. Zonder vooroordelen en uitsluiting.
Door verhalen van inwoners te delen, kan iedereen zien hoe verschillend zij van elkaar zijn. Hun verhalen laten ook zien wat hen met elkaar verbindt. Dat is de kracht van een inclusieve stad. Een inclusieve stad is een stad waarin iedereen erbij hoort en mee kan doen.
Dit is mijn verhaal… En ook een uitnodiging
Ik ben geboren in Tiel, op een dag met dikke sneeuw. Mijn moeder zat in de V&D toen haar vliezen braken en ze zich, tegen de kou in, naar het ziekenhuis moest haasten. Een paar uur later was ik er. Mijn vader gaf me een Hebreeuwse naam, Lievnath, met een extra ‘e’ en ‘h’, zodat Nederlanders het makkelijker konden uitspreken. Dat viel tegen. Jarenlang vond ik het een ingewikkelde naam om te hebben, tot ik begreep dat mijn naam verwant is aan het woord voor de volle maan.
Ik ben de dochter van Dina, kleindochter van David uit Egypte en Masouda uit Tunesië, en van Kees, zoon van Ate uit Friesland en Riet uit Nederland. Mijn familie is een ontmoeting van werelden. Ik groeide op met mijn broertje en zusje in een multiculturele buurt, tussen Antilliaanse en Hindoestaanse gezinnen. ‘Anders’ zijn was normaal en heel fijn. Het Joods zijn was een vanzelfsprekend onderdeel van mijn jeugd. We spraken thuis Hebreeuws. Mijn moeder gaf ons op vrijdag challe mee om op school te delen en op Rosh Hashanah (Joods Nieuwjaar) appeltjes met honing.
Lange tijd kende ik antisemitisme vooral als iets uit geschiedenisboeken of wat je op het nieuws ziet: iets wat anderen overkomt. Wat me meer opviel was dat ik het vanzelfsprekende joods-zijn niet in het straatbeeld om me heen zag. In 2018 richtte ik stichting Oy Vey op om hier tegenwicht aan te bieden: een Joodse plek waar iedereen welkom is en waar we een tof cultureel programma zouden presenteren. Door corona duurde het langer dan gepland, maar in 2022 gingen de deuren open. In de jaren die volgden herkende ik antisemitisme steeds meer en begon ik het te begrijpen.
Ik begon te luisteren naar verhalen van anderen. Deze gingen over microagressies, en dat het Joods zijn getolereerd wordt zolang het gesprek gaat over dode Joden, Israël, religie of voetbal. Een verhaal was van een student die op Jom Kipoer (een heilige dag) verplicht naar een hoorcollege over inclusie moest, omdat docenten geen rekening hielden met de Joodse kalender. Zo waren er meerdere verhalen over vergaderingen en bijeenkomsten die structureel op onze Hoge Feestdagen vallen. Ik merkte hoe vaak Joden onzichtbaar blijven, zelfs in gesprekken over diversiteit. Ik probeer er altijd wat van te zeggen en het uit te leggen.
Een moment dat mij bij is gebleven: een organisatie wilde mij interviewen voor een magazine. Voor de foto mocht ik een typisch Joodse plek in Den Haag uitkiezen. Ik zei dat mijn favoriete typisch Joodse plek de zee is, mijn mikve, mijn rituele bad. Hier werd verbaasd op gereageerd: ‘Ik dacht eigenlijk aan de Joodse begraafplaats, het Holocaust monument of Stolpersteine…’ Alsof Joods leven alleen in herinnering van de Tweede Wereldoorlog bestaat, niet in het hier en nu. Dat doet pijn.
Vandaag de dag zie ik vaker extreemrechtse en antisemitische stickers op muren. Ik haal ze weg. Als er mensen langslopen, leg ik uit wat ik doe, maar te vaak reageren mensen schouderophalend en lopen door.
Het verhaal dat Nederland altijd goed is geweest voor Joden en dat alles na de oorlog weer in orde was, klopt niet. Het verhult dat antisemitisme nooit echt weg is geweest en dat het verankerd zit in de Nederlandse maatschappij. Soms wordt antisemitisme politiek ingezet, soms weggewuifd. Toch kies ik voor verbinding. Ik blijf uitnodigen via Oy Vey, met open deuren, voor alle verhalen, voor iedereen.
Dit is mijn verhaal… En ook een uitnodiging.
Bekijk de uitvoering van Hasan over het verhaal van Lievnath
Hasan Gök
Hasan is spoken word artiest, dichter en presentator. Hij maakte van gesprekken met Lievnath een gedicht. Vanuit zijn eigen gevoelswereld deelt hij een maatschappelijk geluid dat vaak nog onzichtbaar is.
Zie ook: Allemaal anders, iedereen Haags