Educatie over archeologie

Hoe gaat een opgraving in zijn werk? En wat doen archeologen behalve graven nog meer? Wat is leuker dan spelenderwijs leren over en werken met de geschiedenis van Den Haag? In de lessen van de afdeling Archeologie van de gemeente wordt gewerkt met echte oude Haagse voorwerpen die de kinderen mogen vasthouden. Voel een bot van een koe of houd een dakpan van de Romeinen vast.

De afdeling Archeologie draait al jaren mee in verschillende onderwijsprogramma’s. Hieronder staat het reguliere educatieve aanbod. De afdeling Archeologie ziet educatie en publieksvoorlichting als een belangrijk onderdeel van haar takenpakket. Door de eigen investering in de programma's is het mogelijk de kosten voor de lessen laag te houden en archeologie voor iedereen bereikbaar te maken. Mocht u op zoek zijn naar maatwerk, dan wordt gekeken of het mogelijk is om aan uw wensen te voldoen. Neem tijdig contact op voor overleg met de Afdeling Archeologie.

Basisonderwijs

Les via het Cultuurmenu: Archeologen doen meer dan graven (groep 7)

De afdeling Archeologie ontvangt wekelijks basisscholen die deelnemen aan het Cultuurmenu voor de les 'Hoe word ik archeoloog?'. Op dit moment heeft de afdeling Archeologie de verantwoordelijkheid voor de les van groep 7 in menu 1. Op de website van het Cultuurmenu staat hoe scholen zich kunnen inschrijven, wat de kosten voor deelname zijn en welke doorgaande leerlijn wordt gevolgd. Cultuurmenuscholen worden met de bus opgehaald en teruggebracht.

Kijk op de website van Cultuurmenu voor meer informatie en het aanvragen van lessen.

Les via Cultuurschakel: Nu ben jij de archeoloog! (groep 7 en 8)

Kom op bezoek bij de Haagse archeologen en ontdek hoe ze werken. Daarna is de beurt aan de leerlingen zelf: graven naar echte oude Haagse voorwerpen, daarna uitzoeken wat de voorwerpen zijn en achterhalen hoe oud het is. Elke groep krijgt een aandenken mee. Op de website van Cultuurschakel is deze les te boeken (binnen het programma Cultuur op zijn Haags, wat extra subsidie oplevert). Cultuurschakel geeft de scholen de optie om busvervoer voor hen te regelen.

Kijk op de website van de Cultuurschakel voor meer informatie en het aanvragen van lessen.

Cultuurschakel: Mysteries van het Binnenhof (groep 5 en 6)

Na een korte introductie over archeologie en de middeleeuwen gaan de leerlingen in groepjes aan de slag met echte voorwerpen. Elk groepje krijgt een ‘mysterievraag’ die verwerkt wordt in een dramaopdracht. Wie heeft er teveel zout gedaan in de pap van de graaf? En waar is de lievelingsjachthond gebleven? Op de website van Cultuurschakel is deze les te boeken (binnen het programma Cultuur op zijn Haags, wat extra subsidie oplevert). Busvervoer kan optioneel worden toegevoegd.Cultuurschakel geeft scholen de optie om busvervoer voor hen te regelen.

Kijk op de website van Cultuurschakel voor meer informatie en het aanvragen van lessen.

Cultuurschakel: Hoe oud is Den Haag? (groep 3 tot en met 6)

Wat zit er in de bodem van onze stad en hoe komt dat daar? Welke verhalen vertellen de voorwerpen over de vroegere bewoners van Den Haag? De leerlingen maken een tijdreis aan de hand van een PowerPoint-presentatie, waarbij veel ruimte is voor eigen vragen. Daarna is het de hoogste tijd om zelf alle objecten uitvoerig te bekijken. Elke groep krijgt een aandenken mee. Op de website van Cultuurschakel is deze les te boeken (binnen het programma Cultuur op zijn Haags, wat extra subsidie oplevert). Cultuurschakel geeft de scholen de optie om busvervoer voor hen te regelen.

Kijk op de website van de Cultuurschakel voor meer informatie en het aanvragen van lessen.

Locatielessen via de afdeling: Natuur- en Milieueducatie

De afdeling Archeologie stelt elk jaar ongeveer 50 locatielessen gratis beschikbaar. De lessen worden op school gegeven in tegenstelling tot bovenstaande lessen, die op de locatie van afdeling Archeologie zijn.

Dolly de Duif zoekt oude en nieuwe spullen (groep 1 t/m 3)

Dolly de Duif komt tevoorschijn uit de leskoffer. Ze is in slaap gevallen nadat ze op visite was geweest bij Dirk de Dennenboom. Die staat naast een weiland waar oude spullen worden gezocht in de grond. En dat is zo spannend! Dirk vertelt dat er tussen zijn wortels ook nog oude dingen kunnen liggen. Met de klas gaan we daarnaar op zoek. Dan zoeken we samen uit waar deze voorwerpen voor zijn gebruikt. Dat doen we door te vergelijken met dingen van nu.

Kijk op de website van Milieueducatie voor meer informatie en het aanvragen van deze lessen.

Van geitenvel tot spijkerbroek (groep 4 t/m 6)

Nadat we eens goed naar onze eigen kleding hebben gekeken, gaat de blik richting het verleden. Wat voor kleding droegen de eerste boerenfamilies op Ypenburg en het Wateringse veld vroeger en hoe maakte je dat zelf? Wat hadden Romeinse soldaten destijds aan in het fort van Ockenburgh? En wat weten we van de kleding die de stadsbewoners in de middeleeuwen droegen? Hoe werkte weven, stoffen verven en leer bewerken? Dit is een themales die door de tijd heen springt, van geitenvel tot spijkerbroek.

Kijk op de website van Milieueducatie voor meer informatie en het aanvragen van deze lessen

Aan tafel! 6.000 jaar eten en drinken in Den Haag (groep 7 en 8)

De kinderen verdiepen zich in de vraag of alle lekkere dingen uit de supermarkt er altijd al waren. En zo nee, wanneer kwamen ze dan? Hebben we eigenlijk altijd met mes en vork gegeten? Waar lieten de mensen vroeger hun afval na het eten? En: hoe weten we dit allemaal? Bij deze les, met veel ruimte voor de eigen vragen vanuit de groep, krijgen de leerlingen ook echte oude voorwerpen uit Den Haag in handen. De les is te boeken voor alle groepen en wordt in 3 aangepaste niveaus gegeven: onderbouw, middenbouw en bovenbouw.

Kijk op de website van Milieueducatie voor meer informatie en het aanvragen van deze lessen.

Leskist: Haagse Hapjes (groep 5/6)

Met de leskist 'Haagse Hapjes' leren de leerlingen aan de hand van verhalen van Haagse archeologen wat mensen vroeger aten. Door zelf archeologisch materiaal te sorteren en te benoemen worden zij zich ervan bewust dat het voedsel vroeger niet alleen heel anders was dan dat van nu, maar ook dat in verschillende historische perioden verschillend eten voorhanden was. Het lespakket bestaat uit 4 korte filmpjes (algemeen, prehistorie, Romeinse Tijd en Middeleeuwen) en een leskist met 6 zakken 'resten van eten', die door de leerlingen (in de klas) uitgezocht en gesorteerd moeten worden. Aan de hand van een instructie- en zoekkaart is het de bedoeling dat de leerlingen uitzoeken uit welke periode hun zak komt. De les sluit af met een quiz.

Kijk op de website van Milieueducatie voor meer informatie en het aanvragen van de Leskist Haagse Hapjes.

Escapekist Een archeologisch mysterie

Escapekist Een archeologisch mysterie (groep 7/8)

Deze leskist is geheel volgens het principe ontwerpend leren in elkaar gezet. De kist moet open worden gepuzzeld voordat de leerlingen bij het mysterie uit de Romeinse tijd kunnen komen. Vervolgens worden ze uitgedaagd om mee te denken over de achtergrond van een muntschat die is gevonden bij de aanleg van de Rotterdamsebaan. Ze maken daarna zelf een escapekist.

Meer informatie en aanvragen van de Escapekist.


Archeologie 3D in beeld (groep 7/8)

Tegenwoordig zijn 3D-afbeeldingen, Virtual Reality en games ook volop aanwezig in de archeologie. Haagse vondsten kunnen op die manier gemakkelijk worden bekeken op andere locaties. Zoals op het smartbord in de klas. Leerlingen ontdekken de voors en tegens van digitale afbeeldingen en zoeken uit wat zij graag digitaal tot leven zouden willen brengen. Deze leskist kan gebruikt worden als aanvulling op de escapekist, maar kan ook los worden ingezet. De kist bevat voorbeelden van opgravingen in Den Haag uit de prehistorie, Romeinse tijd en middeleeuwen.

Meer informatie en aanvragen van de Leskist Archeologie 3D in beeld.

Voortgezet onderwijs

Cultuurmenu: Verse geschiedenis, zo uit de grond! (brugklas)

In het menu 'Mens en Maatschappij' werkt de afdeling Archeologie (les klas 1) samen met het Haags Gemeentearchief (les klas 2) en het Haags Historisch Museum (les klas 3). Als een school alle lessen volgt, weten de leerlingen wat de route is van een opgegraven voorwerp tot in de vitrine van een museum. De lessen hebben een rode draad, maar kunnen ook los van elkaar worden gevolgd.

Kijk op de website van Cultuurmenu voor meer informatie en het aanvragen van deze les.

Archeologieles

Gepubliceerd: 9 november 2017Laatste wijziging: 16 november 2020