Energie uit de Wijk Challenge

De selectie voor de Energie uit Wijk Challenge 2020 is bekend. Lees meer over de initiatieven en het vervolg.

De Energie uit de Wijk Challenge heeft 63 initiatieven voor schone energie van bewonersgroepen ontvangen. Daaruit heeft een onafhankelijke jury onder leiding van meteoroloog en klimaatambassadeur Helga van Leur 12 ‘Haagse Energie Toppers’ gekozen. In de Challenge stelt de gemeente Den Haag € 500.000 beschikbaar voor deze bewonersinitiatieven die zorgen voor een snellere overstap naar schone energie

Waarom een Energie uit de Wijk Challenge?

Er zijn al veel wijken, buurten en straten in Den Haag waar bewoners met elkaar plannen maken of nadenken over mogelijkheden om hun eigen omgeving duurzamer te maken. Toch blijven sommige van die initiatieven steken in de ‘planfase’. De gemeente wil groepen inwoners ondersteunen om bestaande en nieuwe plannen verder te helpen. Zo kunnen zij zelf de overstap maken van fossiele energiebronnen naar schone energie.

Selectie Haagse Energie Toppers 2019/2020

De achtkoppige jury van de Challenge heeft na beraad een selectie gemaakt van 12 Haagse Energie Toppers. Deze initiatieven krijgen in 2020 intensieve begeleiding om de initiatieven versneld uit te kunnen voeren. Lees hieronder om welke initiatieven het gaat en wat de bewonersgroepen willen bereiken.

1. Initiatief: Mijn straat loopt op Kop

Wijk: Regentessekwartier

Kopgroep2030 is een groep enthousiaste bewoners die de wijk wil overtuigen dat er meer groen en schone energie nodig is in de buurt rond het Koningsplein. Voor echt resultaat is het belangrijk dat ook de grote groep van mensen meedoet die wel willen, maar nog niet actief zijn. Kopgroep 2030 heeft een “straat-aanpak” bedacht en wil die graag in de praktijk testen. Het idee is dat bewoners van 1 straat samen 1 jaar lang een programma doorlopen. De straat krijgt informatie en zorgt voor meer investeringen in duurzaamheid. Belangrijk is daarbij dat het energieverbruik van alle deelnemende bewoners over het jaar gemeten wordt. Zo is het effect zichtbaar en is het mogelijk prestaties onderling te vergelijken.

2. Initiatief: Verticale zonnepanelen

Wijk: Regentessekwartier

Fossiele brandstoffen inruilen voor schone energie betekent dat de samenleving nog veel meer elektriciteit gaat gebruiken. Deze moet duurzaam worden opgewekt. En bij voorkeur plaatselijk. Zonnepanelen worden goedkoper, maar het is nog steeds lastig grotere daken te vinden voor gezamenlijke zonnepanelen. Daarom wordt het interessant te kijken naar andere plekken voor zonnepanelen en om de panelen bijvoorbeeld verticaal op te hangen. Zo zijn de panelen zichtbaar en aansprekend voor bewoners in de wijk:  “onze zonnepanelen, onze energie”.

3. Initiatief: het Groenlingen Lab

Wijk: Vogelwijk

Nieuwbouw wordt tegenwoordig duurzaam en zonder gasaansluitingen opgeleverd, maar de grote uitdaging zit hem in de oudere huizen. Het Groenlingen Lab richt zich op de vragen:

  • hoe verduurzaam je de bestaande bouw?
  • en vooral ook: hoe maak je de bewoner enthousiast die net een huis gekocht heeft in een bestaande wijk in Den Haag?

Hiervoor wil het Groenlingen Lab samen met nieuwe bewoners van oudbouwwoningen (jaren 1920) experimenteren met nieuwe duurzame technieken.

4. Initiatief: Van premie A naar Label A

Wijk: Belgisch park

Het appartementencomplex van de VvE (Vereniging van Eigenaren) Zeekant-Gevers Deynootweg heeft veel lekkages, doorgeroeste spouwankers  en een slecht geïsoleerde gevel. Dit appartementencomplex bestaat uit 106 woningen en is in 1984 gebouwd met financiële steun voor mensen met een kleine beurs, de zogenaamde premie A. Het is helaas merkbaar dat ook het complex goedkoop gebouwd is. Op dit moment zit de VvE midden in een grote duurzame renovatie. Daarbij krijgen de gevel en vloeren hoog-isolerende materialen. De ambitie voor 2020 is om van premie A naar energielabel A te gaan.

5. Initiatief: De Energie Ka(n)s

Wijk: Centrum

De gemeente Den Haag wil graag haar eigen gebouwen voorzien van zonnepanelen. Door veel zonnepanelen te plaatsen gaan andere mogelijkheden voor daken verloren. Hoe worden bewoners toch enthousiast voor en betrokken bij de overstap naar duurzame energie? De bewoners achter de Energie Ka(n)s gaan zelf een energieopwekkende, multifunctionele kas bouwen op het dak van broedplaats De Helena aan het Helena van Doeveren Plantsoen.

6. Initiatief: Verduurzaming Lehárstraat

Wijk: Nieuw-Waldeck

4 particuliere woningen staan tussen en naast 8 woningen van een woningcorporatie. Deze 12 woningen zijn 40 jaar oude rijtjeshuizen, waarbij de muren en de daken elkaar direct raken. Het plan is samen met de woningcorporatie de woningen zo energiezuinig te maken dat er 0 op de meter staat (energieneutraal). Dit vraagt verregaande maatregelen zoals isolatie en installatie van bijvoorbeeld een warmtepomp of zonnepanelen.

7. Initiatief: Bespaar met ventileren

Wijk: Ypenburg

In relatief nieuwe Vinexwijken als Ypenburg en Leidschenveen zijn de woningen goed geïsoleerd. Maar het ventilatiesysteem kost veel energie. Dit systeem werkt namelijk 24 uur per dag en ventileert het hele huis. Na ongeveer 20 jaar zijn deze systemen aan vervanging toe. Het idee is een slim ventilatiesysteem te installeren, dat alleen ventileert waar en wanneer dat nodig is. Als proef krijgen enkele woningen voor 1 jaar nieuwe ventilatiesystemen. Zo worden werking en energiegebruik gemeten en wordt duidelijk waar de kansen liggen voor energiebesparing.

8. Initiatief: Grachtenkracht

Wijk: Centrum

In het historische Oude Centrum wil dit buurtcollectief woningen overschakelen van het gasnet naar een andere warmtebron. De buurtbewoners achter Grachtenkracht gaan testen uitvoeren met grachtwater als warmtebron, ook wel aquathermie genoemd.

9. Initiatief: Haagse Stroom in versnelling

Wijk: Hele stad

Er zijn veel grote daken in de stad die nog ‘braak’ liggen. Veel bewoners van Den Haag voelen zich nog niet betrokken bij de overstap naar duurzame energie. De bewoners die al wel betrokken zijn, hebben soms geen eigen dak voor zonnepanelen. Haagse Stroom zoekt daken om extra groene stroom op te wekken. Zo kunnen bewoners zonder dak ook de overstap maken naar duurzame energie. De ambitie de komende 5 jaar is om naar 2.000 leden te groeien, verdeeld over alle wijken van de stad. Zo voelen bewoners dat ze het samen doen.

10. Initiatief: Energie voor Energie

Wijk: Rivierenbuurt

Veel huishoudens kunnen niet makkelijk overstappen naar duurzamere energie. Ze hebben bijvoorbeeld niet genoeg geld of in hun huurhuis geen plaats voor een zonnepaneel. Energie voor Energie gaat bewoners van de Rivierenbuurt helpen mee te doen in een lokaal opgezette energiecoöperatie. Een pand met een groot dakoppervlak krijgt zonnepanelen waar de hele buurt van kan profiteren. Als bewoners met kleine bedragen kunnen deelnemen, wordt zonne-energie voor iedereen bereikbaar. De buurtcoöperatie die de bewoners oprichten laat bewoners merken hoe zij kunnen meewerken aan de energietransitie.

11. Initiatief: FNP voor minder CO2

Wijk: Escamp

De bewoners van de wijk Florence Nightingale Park (FNP) willen zelf hun energietransitie organiseren. In de wijk is een aardwarmteput  geboord, wat veel overlast heeft gegeven voor de buurt. Om er nu alsnog plezier van te hebben gaan bewoners onderzoeken hoe ze uit de put aardwarmte kunnen winnen.

12. Initiatief: Verduurzaming Chalet Ockenburgh

Wijk: Ockenburgh

Chalet Ockenburgh is een markant gebouw op landgoed Ockenburgh met een rijke geschiedenis voor veel mensen uit Den Haag. Scouting De Rimboejagers gebruikt het Chalet. Ook komen er groepen basisschoolkinderen die op kamp gaan. De beheerders (vrijwilligers) van het Chalet willen al deze gebruikers leren hoe ze zuinig met energie kunnen omgaan. Om een voorbeeld voor de bezoekers te zijn brengen de vrijwilligers allemaal duurzame maatregelen aan in het Chalet, zoals isolatie en zonnepanelen.

Andere veelbelovende initiatieven

De jury heeft naast de selectie van de Haagse Energie Toppers een groep initiatieven aangewezen die weliswaar niet tot de selectie behoort, maar wel veelbelovend is. Deze ‘runner-ups’ worden uitgenodigd om aan onderdelen van het versnellingsprogramma deel te nemen, maar krijgen geen ondersteuningsbudget vanuit de Challenge. Alle bewonersinitiatieven hebben persoonlijk bericht over de selectie ontvangen.

De volgende fase: versnelling

De Haagse Energie Toppers hebben eind november 2019 hun initiatieven aan de jury gepresenteerd. In januari 2020 krijgen de bewonersgroepen te horen welke ondersteuning van de gemeente of van netwerkpartijen zij krijgen bij het zelf uitvoeren van hun plan. De ondersteuning bestaat bijvoorbeeld uit hulp bij het vinden van de juiste partners (zoals lokale ondernemers), project- of inhoudelijke begeleiding of hulp bij de financiering. Aansluitend start de versnellingsfase die loopt tot december van dat jaar.

Jury Energie uit de Wijk Challenge (foto: Martijn Beekman)
Jury Energie uit de Wijk Challenge (foto: Martijn Beekman)

Op de foto de jury van de Energie uit de Wijk Challenge:

  • Van links naar rechts achterste rij: Helga van Leur – Meteoroloog (voorzitter), Heleen Weening – Directeur Duurzaam Den Haag
  • Van links naar rechts voorste rij: Sander Mertens – Lector Energy in Transition van De Haagse Hogeschool, Manja Thiry – Directeur Business Development Eneco, Gijs Termeer – Directeur Hier Klimaatbureau, Warmold ten Zijthoff – Manager verduurzaming Gebouwde Omgeving Stedin Groep, Harry Wientjens – Directeur Particulieren en Private Banking Rabobank, Henk Willem van Dorp – Directeur Van Dorp Installaties, Alwin Veldboom – Projectleider Energie uit de Wijk Challenge (secretaris).

    Contact

    Heeft u vragen over de Energie uit de Wijk Challenge? U kunt deze vragen mailen naar projectleider Alwin Veldboom via energieuitdewijk@denhaag.nl.

      Zie ook: Duurzaamheid

      Gepubliceerd: 13 november 2019Laatste wijziging: 14 februari 2020